Zaterdag 14 september

Berlijn centrum

Brandenburger Tor & Unter den Linden

Aan de Pariser Platz staat de veel gefotografeerde toegangspoort van Berlijn, de Brandenburger Tor. De zeer statige toegangspoort die er nu staat is een tweede versie, die gebouwd is in 1788. De poort staat aan het einde van de praalweg Unter den Linden. Deze laan biedt een schat aan mooie gebouwen zoals de Alte Bibliotheek, het prestigieuze Adlon Hotel en de Berliner Staatsoper.
Onder de poort door sloegen we rechtsaf naar het gebouw van de Rijksdag.

Rijksdag

Het Rijksdaggebouw is het parlementsgebouw van Duitsland. Dit statige bouwwerk dat stamt uit de negentiende eeuw heeft een unieke glazen koepel, waar je als bezoeker doorheen kunt lopen. Onderaan de koepel wordt door middel van een foto-expositie de geschiedenis van Berlijn getoond. Vanaf het dak heb je een prachtig uitzicht over Berlijn. De toegang tot de Reichstag is gratis; de rij om naar binnen te gaan is vrijwel altijd lang. De tip was: probeer buiten de weekeindes te gaan en vermijd de grote groepen scholieren die op schoolreis zijn, het beste is om zo vroeg mogelijk er te zijn. Wij hebben de buitenkant bekeken vanaf het grote plein en zijn toen door de Tiergarten richting Potsdamer Platz gelopen. We kwamen langs het monument voor de in WO2 vermoorde zigeuners, en staken na de Brandenburger Tor de weg over voor het volgende monument.

Holocaustmonument

Het Holocaust-Mahnmal (echte naam: Denkmal für die ermordeten Juden Europas) in Berlijn is een monument (2005) ter herdenking van de Jodenvervolging tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het bestaat uit 2711 betonblokken variërend in hoogte van 20 cm tot 4,5 meter met een tussenruimte van 95 cm. Onder het veld met de blokken is een expositieruimte ingericht. De Amerikaanse architect Peter Eisenman heeft het monument ontworpen. Het veld met de golvende blokken roept volgens hem een gevoel van desoriëntatie en isolement op en is symbolisch voor de ervaringen van de Joodse bevolking tijdens het nazibewind.

Potsdamer Platz

Dit drukke plein is altijd een belangrijk verkeersknooppunt in Berlijn geweest. Tijdens W.O. II is de Potsdamer Platz vrijwel geheel verwoest, daarna bouwde men de Muur dwars over het plein heen. Na de hereniging is Potsdamer Platz geheel opnieuw opgebouwd tot het modern vormgegeven plein dat het nu is. Op Potsdamer Platzvind je een paar segmenten van de Berlijnse Muur, één van de vijf overgebleven wachttorens en moderne hoogbouw waaronder het Sony Center. De Potzdamer Platz Arkaden ligt op een steenworp afstand en is een populair overdekt winkelcentrum.

We kregen wat uitleg over de restanten van de muur, en zochten toen de ondergrondse naar het volgende interessante punt (beter dan lopen).

Checkpoint Charlie

(bij U Kochstrasse, in de Friedrichstrasse)

Tijdens de tweedeling van Berlijn waren er een paar doorgangen, waar je tussen Oost- en West-Berlijn kon reizen. De derde doorgang, Checkpoint Charlie (C is de derde letter van het alfabet), is een belangrijke bezienswaardigheid in Berlijn, o.a. vanwege de spionnenuitwisseling tijdens de koude oorlog die in veel films voorkomt. Wat je nu ziet is een replica van het oorspronkelijke wachthuisje tussen de Amerikaanse en de Russische zone. Je kon er op de foto met als US militairen verklede figuren. Veel Japanners maakten er gebruik van.

(dan terug via U Kochstrasse, U6 ri Alt-Tegel, 2e halte = Französische Strasse)

Gendarmenmarkt

De Gendarmenmarkt is één van de bekendste pleinen van Berlijn gelegen in het district Mitte. Het plein wordt gekenmerkt door twee identiek lijkende kerken aan weerszijden van het plein.
Aan het einde van de zeventiende eeuw ontstond het plein als marktplein van het nieuwe Friedrichstadt. Het plein is vernoemd naar het Regiment Gens d'Armes dat hier zijn kazerne had. Vanaf 1950 heette het plein Platz der Akademie, maar na de hereniging van Berlijn kreeg het plein zijn oorspronkelijke naam terug.
Midden op het plein, voor de ingang van het concertgebouw, staat een monument voor de dichter Friedrich Schiller. HetKonzerthaus Berlin werd tussen 1818 en 1821 door de Berlijnse architect Karl Friedrich Schinkel gebouwd alsKönigliches Schauspielhaus en is een van de best geslaagde gebouwen die deze architect bouwde.
De twee kerken aan weerszijden van het plein zien er in eerste instantie hetzelfde uit, maar zijn wel verschillend. DeFranzösischer Dom (aan de rechterzijde van het concertgebouw) is gebouwd tussen 1701 en 1705 voor de hugenoten die Frankrijk ontvlucht waren. De Deutscher Dom is in 1708 gebouwd voor de protestanten. Hier was een permanente expositie, we hebben even binnen het gebouw een kijkje nemen - het is na de oorlog herbouwd, het binnenwerk is in feite een gemetselde toren, het buitenwerk is weer 'aangekleed' met ornamenten.

Op en aan het plein zijn veel terrassen. We dronken koffie en meer op het terras van Amici.

Forum Fridericianum

De statige straat Under der Linden is een aaneenschakeling van prachtige gebouwen. Een wandeling door deze straat is een must voor iedere Berlijnbezoeker. Een must onderweg is de Bebelplatz, één van de meest fotogenieke pleinen van Berlijn. De Bebelplatz (voormalige Opernplatz) ligt aan de brede boulevard Unter den Linden, vlak bij de Staatsoper in het stadsdeel Mitte in Berlijn.

Aan de noordzijde grenst het plein aan Unter den Linden. Aan de oostzijde staat de Staatsoper Unter den Linden, aan de zuidzijde de rooms-katholieke Sint-Hedwigskathedraal en aan de westzijde staan de Alte Bibliothek en het Altes Palais.
Het moest het belangrijkste plein worden van het Forum Fridericianum, dat de grandeur van het oude Rome moest weerspiegelen. Hoewel de plannen maar ten dele zijn uitgevoerd, werden hier toch vele belangrijke gebouwen opgericht.
Het plein is voornamelijk bekend door de boekverbranding op 10 mei 1933 door de nazi's. Zo'n 25.000 boeken, onder meer boeken van Heinrich Heine, Karl Marx, Thomas Mann en Erich Maria Remarque, werden verbrand omdat ze verwerpelijk werden geacht. Onder het plein is tegenwoordig een parkeergarage, waarin een monument ter nagedachtenis van die gebeurtenis is opgenomen. Het monument is ontworpen door de Israëlische kunstenaar Micha Ullman. Vanaf het plein zijn in de diepte lege boekenkasten te zien. Naast het raam dat op het monument zicht geeft, staat het toepasselijke citaat van Heinrich Heine: "Wo man Bücher verbrennt, verbrennt man am Ende auch Menschen" (waar men boeken verbrandt, verbrandt men uiteindelijk ook mensen), dat hij overigens in 1820 al schreef. Bij ons bezoek stonden de gebouwen aan de rechterkant van het plein in de steigers, en was er een schutting die een groot deel aan het gezicht onttrok. we staken de straat = Unter den Linden over, en gingen rechtsaf over de Schlossbrücke = Marx-Engels-Brücke.

Berliner Dom

Van alle bouwwerken die in Berlijn staan is de Berliner Dom vanaf de buitenkant misschien niet de mooiste, maar als je voor de Dom staat heb je een prachtige fotocompositie met op de achtergrond de kenmerkende 365 meter hoge Fernsehturm. De binnenkant van de Dom was indrukwekkend en de moeite meer dan waard. Via eerst wat gewone en later wat kleine steile trappen kun je de omloop van de koepel bereiken die een mooi uitzicht biedt over dit deel van Berlijn.

oost: Spandau

We liepen verder over het Museuminsel, en hielden aan de andere kant van de Spree links aan. In een passage nam ieder voor zich wat eten, omdat we behoorlijk wat tijd in en bij de Dom hadden verbruikt. Een groepje ging verder via de Hackescher Markt naar de Hackesche Höfe, de anderen gingen rechtstreeks naar de Alexander Platz

Hackesche Höfe

Hackesche Höfe is een reeks van binnenpleinen die met elkaar verbonden zijn en zo een heel complex vormen. Vroeger waren er vele dergelijke pleinen in Berlijn. Tegenwoordig is het een populaire toeristische attractie die ook door de lokale inwoners niet geschuwd wordt.
Het bestaat uit een reeks van acht binnenpleinen die met elkaar verbonden zijn en vormen nu een groot complex met winkels, café’s, appartementen en kantoren. De pleinen werden gecreëerd aan het begin van de jaren 1900 - waarschijnlijk tussen 1905 en 1907 - toen dergelijke binnenpleinen de norm waren in Berlijn. Vroeger was hier onder andere een Joodse meisjesvereniging, een balzaal, een fabriek, appartementen en een dichtersgenootschap.
Het Hackesche Höfe complex wordt beschouwd als een van de mooiste voorbeelden van industriële Jugendstil architectuur in Duitsland. Het centrale plein wordt omringd door gebouwen die betegeld zijn met geglazuurde tegels en zijn versierd met Moorse mozaïeken. Er zijn in Berlijn nog wel andere dergelijke met elkaar verbonden pleinen, maar Hackesche Höfe is veruit het bekendste en trekt heel wat bezoekers aan.
Na een uitgebreide renovatie werd Hackesche Höfe omgetoverd tot een drukke ontmoetingsplaats. Hof I, ook gekend als het Endellscher Hof, werd ontworpen door de Jugendstil kunstenaar en architect August Endell. Hier ligt onder andere een bioscoop, verscheidene café’s en restaurants, en het populaire kameleontheater (Chamäleon Variété), een varieté theater waar allerlei artiesten optreden, zelfs tapdansers en trapezeartiesten.
Hof 2, dat ook gekend staat als het Theaterhof, huisvest naast een aantal kantoren ook het Hackesche Höfe Theater, een theater met een Jiddische cultuur. De overige kleinere binnenpleinen zijn een stuk rustiger en huisvesten een aantal kleine winkels en galerijen.

Alexanderplatz

Alexanderplatz is een belangrijke plek in Berlijn om te winkelen, uit te gaan (bioscoop) en is omringd met een aantal bezienswaardigheden zoals de Fernsehturm, de Marienkirche en het Rotes Rathaus. Hier vind je ook grote filialen van warenhuis Galeria Kaufhof, kledingketen C&A en de elektronicagiganten Saturn en MediaMarkt.

Als je toch rondloopt op Alexanderplatz moet je ook zeker de grote wereldklok (Weltzeituhr) van dichtbij bekijken. De klok is in 1969 gebouwd en laat de tijden van maar liefst 148 steden in de wereld zien. Het gevaarte weegt 16 ton en is ongeveer 10 meter hoog. De attractie draagt er mede aan bij dat Alexanderplatz zoveel gebruikt wordt als trefpunt.
Gelukkig komen de meeste toeristen niet naar Alexanderplatz om te winkelen, er zijn namelijk niet erg veel winkels. Wel zijn er enkele grote warenhuizen. Galeria Kaufhof is samen met de KaDeWe één van de grotere koopwarenhuizen van Berlijn. Je kunt deze winkels het beste vergelijken met de V&D of de Bijenkorf. Alles is te verkrijgen in deze vijf verdiepingen tellende winkel. Naast dit warenhuis zitten er nog enkele grote winkels op het Alex zelf maar voor het echte shopplezier kan je beter in het dichtbijgelegen Alexa gaan kijken.
Dit is een echte must als je naar Berlijn komt om te shoppen! Alexa is een groot winkelcentrum dat te vinden is op de Alexanderplatz. Je herkent het aan het rode exterieur. Vooral voor jong volwassenen is hier veel te vinden, van Vero Moda tot Zara. Maar ook voor de oudere garde zijn hier leuke winkels. Er zijn veel leuke, unieke winkels met schoenen en tassen. Ze hebben maar liefst 180 winkels en 17 restaurants! Heb je honger gekregen van al dat shoppen? In de enorme food court heb je keuze uit heel veel verschillende keukens, van Mexicaans tot Japans. Kortom, eten en shoppen, kan het nog beter?
Grunerstrasse 20 - www.alexacentre.com

west: Kurfürstendamm

Vanaf de Alexanderplatz, het koopcentrum in het oosten, gingen we onder de grond in 20 minuten naar de Kurfürstendam, de winkelstraat in het westen.

(20 minuten - elke 5 m - vanaf Alexanderplatz, met U2 ri Ruhleben, 12e halte = Wittenbergplatz)

KaDeWe

Shoppen kun je uitstekend in Berlijn. De Friedrichstrasse is de plek waar je veel duurdere winkels ziet. Alexanderplatz is de plek met grote warenhuizen en elektronicazaken. De Duitse vestiging van Galeries Lafayette is een warenhuis die zich vooral richt op de wat duurdere merken. Echt Berlijns is echter KaDeWe, gelegen nabij de drukke Kurfürstendam. Dit is na Harrods in Londen het grootste warenhuis van Europa. Zonder de gratis verstrekte plattegrond van KaDeWe kun je gemakkelijk verloren raken in het immense gebouw. In feite een grote Bijenkorf.

We spraken een tijd af voor diegenen, die buiten op een bankje wilden blijven wachten, en spoedden ons via de roltrappen naar de 6e etage - bijzonder vanwege de voedingswaren uit de hele wereld - en naar de wintertuin op de 7e etage, een groot restaurant met prachtig uitzicht.

Gedächtniskirche

De Kaiser-Wilhelm-Gedächtnis-Kirche is één van de belangrijkste bezienswaardigheden in het westen van Berlijn. De kerk en toren zijn tijdens de Tweede Wereldoorlog voor een groot deel vernietigd. Wat overgebleven is, is een ruïne met daarbij een nieuwe, zeer moderne klokkentoren. Het opnieuw voegen van het metselwerk zorgt er in 2013 voor dat het monument in de steigers staat en door plastic folie voor een groot deel uit het zicht onttrokken is.  De nieuwe evangelische kerk is heel bijzonder door zijn blauwe glazen ramen, die een bijzondere sfeer geven. Wij vonden met name het doopvont erg bijzonder.

Savignyplatz

De Bleibtreustrasse herbergt enkele schitterende panden en vormt een overgang vanaf de Kurfürstendamm, dé winkelstraat van de wijk Charlottenburg, naar het rustiger Savignyplain.
De Savignyplatz (met de nadruk op de tweede lettergreep!) doet een beetje aan Parijs denken. Een vierkant, mooi aangelegd parkje, doorsneden door de Kantstrasse en omzoomd door terrassen, behalve wanneer het daar echt te koud voor is. Het concept dateert al van 1862, toen stedenbouwkundige James Hobrecht een aantal van deze groene vierkantjes als rustpunten in de woonwijken creëerde. In de jaren twintig werd het parkje gereconstrueerd en in 1987 opnieuw. De Savignyplatz is dus al bijna anderhalve eeuw oud en altijd een cultureel brandpunt geweest, samen met de S-Bahnbogen van het gelijknamige station en de andere verbinding met de Kurfürstendamm, de Knesebeckstrasse, met haar galeries en boekhandels. De culturele traditie op en om het plein wordt verder hoog gehouden door het prettige café annex architectuurgalerie Aedes, met een Italiaans aanbod qua spijzen en dranken, en ’s zomers een klein terrasje in de passage langs het station naar de Bleibtreustrasse. Aan het plein zelf bevindt zich onder de S-Bahnbogen “Bücherbogen”, waarschijnlijk Duitslands best gesorteerde boekwinkel voor architectuur, design en beeldende kunst. Rond het plein veel restaurantjes en terrassen.

Om 18 uur was er gereserveerd in de Dicke Wirtin, Carmerstrasse 9, direct aan de Savigny Platz. Een typische Berlijnse ‘kroeg’, met o.a. zuurkoolgerechten en worst. We hadden een eigen 'bruin' zaaltje en hebben heerlijk gegeten!

Terug naar het hotel: S-bahn Savignyplatz, S5/7 ri Wartenberg, 5 haltes naar Friedrichstrasse en dan overstappen op S2 ri Blankenfelde.

terug naar startpagina - naar zondag